Beeldende Vorming derde graad

Toelichting bij de studierichting

De studierichting "Beeldende Vorming" richt zich tot leerlingen die zich aangetrokken voelen tot de wereld van het artistieke en die daaraan zelf actief willen deelnemen aan dat artistieke gebeuren.
De boeiende wereld van de beeldende kunsten biedt je een uitdaging om je te oriënteren, te profileren en je te verdiepen, om tot zelfverrijking te komen.
Je kan deze richting in optimale omstandigheden beginnen, als je de richting Beel­dende en Architecturale Vorming in de tweede graad gevolgd hebt. Het is immers belangrijk dat je reeds tot bepaalde artistieke inzichten gekomen bent.
Toch blijft het mogelijk dat leerlingen uit andere richtingen in de richting terechtkomen. Ze moeten dan in de vakantie een oriënterende kunstproef afleggen. Aan de hand van behaalde resultaten (rapport) en de resultaten van de kunstproef wordt de haalbaarheid nagegaan. Na de proef is er een gesprek met ouders en leerling waarin men probeert tot een goede beslissing te komen.
Hoofdvoorwaarde is in elk geval dat je enerzijds een specifieke, artistieke en creatieve interesse hebt en anderzijds verlangt een zo ruim mogelijk algemene vorming te ontvan­gen. Tekenta­lent, ruimtelijk inzicht, esthetische creativiteit naast compositorisch talent, smaak en kunstzin zijn onmisbare vereisten om deze studierichting met kans op succes aan te pakken.

In het zesde jaar Beeldende Vorming (en ook in de studierichting Architecturale Vorming) werken de leerlingen in onze school gedurende twee trimesters aan een vrij omvangrijke, vakoverschrijdende en realiteitsgebonden creatief-artistieke opdracht: de geïntegreerde proef. De werken die hiervoor door de leerlingen worden gemaakt, worden nadien tentoongesteld in Cultureel Centrum Het Gasthuis.

Elk jaar maken de leerlingen van de kunstafdeling ook een studiereis naar het buitenland waarbij interessante architectuurprojecten, tentoonstellingen en musea worden bezocht.

1. Beeldende Vorming ( 6 u.)
In kleurstudie verwerf je inzichten in de begrippen kleur­toon, helderheid, verzadi­ging, neutralen, complemen­taire kleur, enz. en leer je deze begrippen toepassen. Ook leer je verschillende verftechnieken (plakkaatverf, aquarel, acryl, enz.) beheersen. Je verwerft inzicht in de relatie kleur-vorm, kleur-materiaal, kleur-volume, kleur-massa, kleur-ruimte. Je leert kleur als een persoonlijke taal aanwenden in compositiestudies.

Vormstudie behelst zowel studies in het vlak als reliëf en driedimensionele studies. Je verwerft inzicht in de begrippen verhouding, evenwicht en spanning, symmetrie, vormbegrenzing en vormontleding, bladverdeling en bladvulling, contrast- en diepte­werking, beweging enz. en je leert deze begrippen toepassen.

Het contact met moderne technieken, het gebruik van computer, . . . geven je een goede kans aan te sluiten op hoger onderwijs. Niet zozeer technieken, maar wel ruimtelijk en beeldend denken en organiseren zijn het belangrijkste.

2. Kunstgeschiedenis ( 2 u.)
Dit vak geeft je in historisch perspectief een overzicht van eeuwen kunst in haar sociale en economische context. Je maakt kennis met stijlen, richtingen, technieken, namen en werken. Je inzicht in de schep­pingskracht van kunst wordt daardoor verscherpt.

3. Kunstinitiatie (1 u.)
In kunstinitiatie leer je wat kunst tot kunst maakt. Je leert (kritisch) kijken naar het concept en naar de context. Daarbij maak je je heel wat termen eigen die je nodig hebt om over kunst te praten. De actualiteit vormt daartoe dikwijls een uitgangspunt.

4. Waarnemingstekenen ( 3 u.)
In waarnemingstekenen gaat het om een directe waarneming van organische en artificiële dingen, hetzij alleen, hetzij in relatie tot ... De dingen staan in hun natuurlijke omgeving of in een zelf gecreëerde situatie (b.v. stilleven). Het kan ook om een indirecte waarneming gaan via fotomateriaal of andere beeldtaal.
Waarnemingstekenen ligt aan de basis van alle tekenvormen. We leren alle ruimtelijke volumes onderzoe­ken, ontleden en weergeven in basisvolumes d.m.v. perspectief. Alle teken- en kleurtechnieken komen aan bod.

Het "waarnemingstekenen" mag geen doel op zich zijn. In de derde graad worden de accenten meer gelegd op het zelfstandig hanteren van de waarneming, bijvoorbeeld om ideeën en ontwerpen ruimtelijk voor te stellen in een tekening. Naast de neutrale, objectieve studie kan je door subjectieve benade­ring van een al dan niet zelfgekozen onderwerp, tot een eigen uitdrukkingswijze of taal komen. Verschillende benaderingswij­zen, voorstellingstechnieken en tekentech­nieken kunnen aangebracht worden. Toch blijft bij het waarne­mingsproces het actief zien dominerend.

5. Grafische Technieken (2 u.)
Zoals "plastische en decoratieve Technieken" is ook "grafische technieken" een doe-vak. Je leert ontwerpen maken in functie van bepaalde ambachtelijke technieken: linosnede, houtsnede, etsen. Die kunnen leiden tot een nieuwe expressievorm, waarin je je creatieve ideeën kan uiten. Ook de moderne grafische computertechnieken komen aan bod. Je leert tekst en beeld samenbrengen tot een esthetisch geheel.

6. Plastische en Decoratieve Technieken (2 u.)
Het vak plastische en decoratieve technieken komt vooral tegemoet aan een behoefte om concrete toepassingen te maken. Belangrijk hierbij is dat je ook alle randverschijnselen van beeldende middelen beter kan bekijken. In het 5e jaar vormt dit vak vaak een geheel met de 2 uur Beeldende Vorming. Dat biedt de ideale gelegenheid om zowel zuiver beeldend en tegelijkertijd decoratief bezig te zijn.
Meestal wordt je een kader aangeboden waarbinnen verschillende elementen aan bod komen. We werken vb. aan een project: (toneel, opera...) en gaan dan met dit werkkader concrete ontwerpen maken waarbij we eveneens de theorie van kleurenleer, van compositietechnieken, van perspectief ... uitdiepen. Evenzeer komen dan allerlei technieken aan bod. Alle opdrachten worden theoretisch ondersteund.
In het 6e jaar (enkel decoratieve technieken) hebben de leerlingen meestal genoeg bagage om louter over te gaan tot ontwerpen en uitvoeren. Een hoed ontwerpen, een juweel ontwerpen en uitvoeren, een atelierbe­zoek enz. geven heel vaak zeer creatieve ontwerpen maar ook een goede indicatie om een betere keuze te maken voor de toekomst.